Đề bài: Viết bài văn nghị luận xã hội bàn về vấn đề: so sánh, đánh giá hai đoạn trích truyện Am cu ly xe và Ngựa người, người ngựa
Bài làm
I.MỞ BÀI
Cùng viết về thân phận người phu xe dưới đáy xã hội trước Cách mạng tháng Tám, “Am cu ly xe” của Thanh Tịnh và “Ngựa người, người ngựa” của Nguyễn Công Hoan đã khơi lên những niềm trắc ẩn sâu sắc về kiếp người. Hai đoạn trích không chỉ là những lát cắt hiện thực đau đớn mà còn là những bản nhạc buồn về sự tuyệt vọng và tình người trong bế tắc. Nếu Thanh Tịnh dùng cái nhìn trữ tình để bao bọc nỗi đau, thì Nguyễn Công Hoan lại dùng bút pháp hiện thực trào phúng để lột trần bi kịch trớ trêu của những kẻ cùng khổ gặp nhau.
II.THÂN BÀI
-
Điểm tương đồng:
-
Đề tài: Đều viết về những người lao động nghèo khổ (phu xe) trong bối cảnh đêm tối, mưa rét, gần kề thời điểm chuyển giao hoặc tết nhất.
-
Tình huống: Cả hai nhân vật chính đều rơi vào tình cảnh chạy xe “không công” – một sự trớ trêu nghiệt ngã khi hy vọng về tiền bạc bị dập tắt hoàn toàn.
-
Giá trị nhân đạo: Cùng lên tiếng tố cáo xã hội cũ bất công và thể hiện sự cảm thông sâu sắc với những kiếp người nhỏ bé.
-
-
Điểm khác biệt:
-
“Am cu ly xe”: Bi kịch mang màu sắc trữ tình, xót xa. Nỗi đau đến từ sự lừa dối ngây thơ của đứa cháu dành cho ông già mù. Chi tiết “tảng đá” là sự thăng hoa của tình thương nhưng lại dẫn đến cái kết đầy nước mắt. Nghệ thuật sử dụng hình ảnh gợi cảm, âm thanh “buồn thấm tủy”.
-
“Người ngựa, ngựa người”: Bi kịch mang màu sắc trào phúng, cay đắng. Sự đối lập giữa ước mơ về bát phở, cái bánh ga tô với sự thật phũ phàng về cô khách “ế khách” tạo nên tình huống bi hài. Nghệ thuật đối thoại sắc sảo, ngôn ngữ đời thường, lạnh lùng.
-

III.KẾT BÀI
Dù có phương thức biểu đạt khác nhau, cả hai đoạn trích đều thành công trong việc khắc họa diện mạo của sự nghèo đói và khổ đau. Thanh Tịnh để lại dư vị nghẹn ngào về tình thân, trong khi Nguyễn Công Hoan để lại tiếng cười ra nước mắt về sự lừa lọc của số phận. Những trang văn ấy vẫn vẹn nguyên giá trị, nhắc nhở chúng ta về sự thấu hiểu và lòng trắc ẩn giữa con người với con người, nhất là với những kiếp đời bị đẩy vào bước đường cùng.
